Realne wpływy z VAT czyli trochę szczegółów na temat wzrostu przychodów budżetowych w I kw 2017

Tuż przed weekendem majowym Ministerstwo Finansów opublikowało szczegółowe dane na temat wykonania budżetu w I kw 2017 roku. W komunikacie możemy przeczytać między innymi, że „dochody z podatku VAT były wyższe o 40,6% r/r. (jt. ok. 12,2 mld zł)”. I na dobrą sprawę jest to informacja prawdziwa, ale ponieważ mamy trzy rodzaje prawdy warto przyjrzeć się szczegółowym danym nt wpływów z VAT.

Gospodarka nam się rozwija (PKB za pierwszy kw 2017 będzie przynajmniej o jeden punkt procentowy lepsze niż w I kw 2016), bezrobocie spada, wpływy podatkowe wzrastają, ale skok dochodów z VAT o 40% rok do roku wydaje się być mocno przesadzony szczególnie, że wpływy z pozostałych podatków nie są aż tak duże (akcyza i podatek od gier +3,1%, PIT + 4,8%, CIT + 15,2%). Co w takim razie wpłynęło na taki skok?

Zmiana w rozliczeniach VAT

Od pierwszego stycznia 2017 roku wiele firm straciło możliwość kwartalnego rozliczania się z podatku VAT. Do tej pory sporo firm płaciło VAT tylko cztery razy w roku – w pierwszym miesiącu każdego kwartału (za kwartał miniony). W tym roku możliwość taką zachowają jedynie mikroprzedsiębiorstwa. Oczywiście w skali roku kwoty zasilajace budżet się nie zmienią, ale część płynności finansowej została przetransferowana z firm do skarbu państwa.

Między innymi z tego powodu porównywanie dochodów z I kw 2017 z dochodami z I kw 2016 roku jest błędem i nie powinno mieć miejsca! Duża część wpływów z VAT z pierwszego kwartału tego roku zasili budżet już w lutym i marcu (za styczeń i luty) co nie miało miejsca rok wcześniej. Widać to wyraźnie na poniższym zestawieniu – zwróćcie uwagę na wyróżnione na zielono kwoty + na wysokość wpływów w lutym i marcu 2017.

Dopiero dane za kwiecień 2017 wniosą jakieś sensowne informacje bo pozwolą lepiej oszacować faktyczny wzrost dochodów z VAT za pierwszy kwartał. Dochody w czwartym miesiącu (do tej pory wyższe z powodu kwartalnych rozliczeń) powinny być dużo mniejsze niż w latach poprzednich.

Kreatywna księgowość

W pierwszej połowie 2016 roku na kontach US było ponad 4 krotnie więcej pieniędzy niż w tym samym okresie 2015 roku (266,1 mln zł  w porównaniu z 68,5 mln zł rok wcześniej) z tytułu wstrzymanych zwrotów. MF tłumaczyło się wówczas uszczelnianiem VAT i dokładniejszymi kontrolami. Kwota ta narastała aż do listopada 2016 (zwiększając dochody), żeby w grudniu zostać zwrócona przedsiębiorcom (kwoty zaległe + zwroty awansem za styczeń i luty 2017!). Nie pozostałoto bez wpływu na wynik grudniowy co widać w powyższej tabeli i wykresie poniżej.

O ile tak naprawdę rosną dochody z VAT?

Najlepszą metodą sprawdzenia realnego wzrostu dochodów VAT jest wykorzystanie tzw średniej kroczącej czyli średniej dla ostatnich 12 miesięcy (liczonej dla każdego miesiąca osobno). Na poniższym wykresie widać, że dochody z VAT rosną od połowy 2015 roku, widać przyśpieszony wzrost w ciągu ostatnich 12 miesięcy, ale widać też manipulację księgowom z przełomu roku.

Oczywiście zabiegi księgowe w przerzucaniu wartości księgowych z jednego roku na drugi nie są niczym nowym i stosowane były przez chyba wszystkie dotychczasowe rządy III RP (swego czasu modne było np kupowanie w grudniu obligacji Skarbu Państwa przez zaprzyjaźnione politycznie miasta i sprzedaż tych akcji na początku nowego roku – czyli klasyczne rolowanie długu).

Dobrze mieć jednak świadomość takich zabiegów i nie skupiać się na pojedynczych danych statystycznych bo potem połowa internetu świeci nagłówkami o „40% wzroście dochodów z VAT”.

About the Author:

Paweł Choiński - autor bloga Podstawy-Inwestowania.pl.

2 komentarze

  1. Jarek 19:32 Maj 15, 2017 at 19:32

    Kwietniowe dochody VAT WYŻSZE o 16% (2mld) niż rok wcześniej!!! W artykule napisane jest że powinny być dużo niższe… I co teraz? 🙂

  2. Paweł Choiński 12:59 Maj 29, 2017 at 12:59

    Dużo niższe niż 40pp wskazywane za pierwsyz kwartał 🙂 16% to dobry wynik, ale prawie 3x niższy niż przekłamany wynik za Ikw 🙂

Leave A Comment