„Darmowe konta bankowe” czyli zmiana ustawy o usługach płatniczych

Ósmego lutego weszła w życie nowa ustawa o usługach płatniczych*. Wbrew temu co można przeczytać i usłyszeć w mediach najważniejsze zmiany wcale nie dotyczą wprowadzenia darmowego konta bankowego. Tak naprawdę, jeśli czytacie ten tekst to prawdopodobnie informacja o darmowym koncie w ogóle Was nie dotyczy. W ustawie jest jednak kilka innych dość istotnych zmian, o których warto wiedzieć. 

Przede wszystkim zmiany nie dotyczą tylko naszego kraju. Analogiczne ustawy wprowadzane są we wszystkich krajach UE na mocy Dyrektywy Parlamentu Europejskiego oczywiście z pewnymi różnicami. Wszystkie jednak zmieniają przede wszystkim:

  • zasady dostępu do rachunku podstawowego
  • zasady przenoszenia rachunków płatniczych
  • podstawowe zasady funkcjonowania rynku krajowych transakcji płatniczych przy użyciu kart płatniczych
  • zasady prowadzenia stron internetowych porównujących opłaty związane z rachunkiem płatniczym
  • zasady funkcjonowania schematów płatniczych oraz zasady nadzoru nad tymi schematami.

Z punktu widzenia zwykłych konsumentów najważniejsze są dwa pierwsze punkty czyli dostęp do rachunku podstawowego, nowe zasady przenoszenia rachunków z banku do banku, wprowadzenie porównywarek internetowych oraz nowe wytyczne dla banków nt informacji o opłatach za usługi. Zacznijmy od tego co dotyczy nas wszystkich czyli informacje o opłatach!

Informacje o kosztach usług prowadzonych dla nas przez bank

Przed zawarciem umowy o prowadzenie rachunku płatniczego dostawca przekazuje konsumentowi, z odpowiednim wyprzedzeniem, w postaci papierowej albo elektronicznej, dokument dotyczący opłat pobieranych z tytułu usług świadczonych w związku z prowadzeniem rachunku płatniczego, w celu umożliwienia konsumentowi porównania ofert dostawców prowadzących rachunki płatnicze.

W przypadku gdy usługa świadczona przez dostawcę jest oferowana w ramach pakietu usług, dostawca zamieszcza w dokumencie (…) informację o opłacie za cały pakiet usług, o usługach zawartych w pakiecie i ich liczbie oraz o dodatkowych opłatach za każdą usługę, która wykracza poza liczbę usług objętych opłatą

Informacja dotycząca opłat ma być pokazywana przed zawarciem umowy jako osobny dokument krótki i precyzyjny, wszystkie informacje mają być sformułowane w sposób przejrzysty i czytelny. Ustawa zabrania używania przy tym tzn małego druczku oraz skomplikowanego słownictwa. Na dobrą sprawę poza ściśle określoną terminologią używać można jedynie nazw handlowych i to pod warunkiem, że nie wprowadzają klienta w błąd! Co więcej:

Dostawca przekazuje konsumentowi, nieodpłatnie, co najmniej raz w roku kalendarzowym, zestawienie opłat za usługi powiązane z rachunkiem płatniczym pobranych w okresie objętym zestawieniem, a w przypadku udzielania kredytu w rachunku płatniczym – także informację o stopie oprocentowania kredytu w rachunku płatniczym oraz całkowitej kwocie odsetek pobranych z tego tytułu w tym okresie, a także informację o stopie oprocentowania środków pieniężnych na rachunku płatniczym oraz całkowitej kwocie odsetek należnych za dany okres.

Dostaniemy co roku pełne zestawienie opłat związanych z usługami jakie świadczy dla nas bank – wliczając w to prowizje od kredytów jeśli są prowadzone w ramach rachunku, oprocentowaniu i wysokości należnych odsetek. I to wszystko nie na żądanie tylko co najmniej raz w roku kalendarzowym. Co się stanie jeśli okaże się, że bank pobiera od nas więcej niż byśmy chcieli? Będziemy mogli łatwo zmienić bank, a wcześniej w prosty sposób porównać ofertę konkurencji!

Porównywarka usług podstawowych

W każdym kraju UE musi działać przynajmniej jedna internetowa porównywarka usług bankowych uwzględniająca przynajmniej 50% ofert występujących na rynku usług płatniczych. Porównywarka taka powinna między innymi posiadać informacje o kosztach usług podstawowych banku, liczbie i lokalizacji bankomatów i placówek w których można bezpłatnie wpłacać i wypłacać środki oraz informacje o właścicielu. Strona powinna umożliwić porównanie ofert, zawierać aktualne dane (z informacją o dacie aktualizacji), umożliwić zgłaszanie nieprawidłowości i być prowadzona przez podmiot niezależny od dostawców, a jeśli nikt nie podejmie się stworzenia takiej usługi KNF musi sam wdrożyć takie rozwiązanie na swoich stronach!

Przenoszenie rachunków

Nowe przepisy przerzucają całą papierkową robotę związaną z transferem nie tylko konta osobistego, ale również dodatkowych usług takich jak zlecenia stałe, polecenia przelewów itp (tzw usługi podstawowe) – na instytucję do której chcemy przenieść konto. To banki będą miały obowiązek ułatwić klientowi przeniesienie rachunku wraz usługami dodatkowymi (pod warunkiem, że nasz nowy bank będzie takie świadczyć). Co więcej na prośbę klienta instytucja będzie musiał przedstawić cała procedurę przeniesienia wraz z terminem jej zakończenia – który uwaga – jest ustawowo określony co do dnia!

Żeby było zabawniej KNF co dwa lata będzie przekazywać Komisji Europejskiej informację o ilości przeniesionych rachunków oraz o liczbie
niezrealizowanych upoważnień do przeniesienia rachunku płatniczego. Jeśli więc w którymś kraju EU regulator pozwoli bankom na utrudnianie przenoszenia rachunków będzie to od razu widoczne.

Podstawowy Rachunek Płatniczy

Czyli darmowe konto bankowe, o którym wszyscy piszą. Co ciekawe, jeśli posiadacie już konto bankowe w jakimkolwiek banku działającym na terenie naszego kraju podstawowego rachunku nie otworzycie. Jest to oferta skierowana do około 1/4 obywateli RP, którzy konta w banku jeszcze nie posiadają. Rachunek taki – poza byciem darmowym będzie musiał dawać możliwość

  • wpłat i wypłat środków w kasie lub w bankomatach w obrębie UE
  • możliwość dokonywania transakcji: poleceń zapłaty, transakcje przy użyciu karty płatniczej i transakcje online, poleceń przelewu (w tym zleceń stałych) – również za pośrednictwem bankowości elektronicznej

Ilość takich transakcji (w tym przelewów) została ograniczona do minimum i starczy dosłownie na dokonanie płatności za „czynsz i media” i wypłatę reszty środków „na życie”.

Co z możliwością zakładania kont w pozostałych krajach UE?

Dyrektywa Parlamentu z 2014 roku, na podstawie której przygotowano zmiany w ustawie, wspomina również o ułatwieniach w zakładaniu kont we wszystkich krajach UE, a dokładniej:

Państwa członkowskie powinny zagwarantować, by konsumenci zamierzający otworzyć rachunek płatniczy nie byli dyskryminowani ze względu na obywatelstwo lub miejsce zamieszkania.

oraz

Państwa członkowskie zapewniają konsumentom legalnie przebywającym w Unii, w tym konsumentom bez stałego adresu i osobom ubiegającym się o azyl oraz konsumentom, którym nie przyznano zezwolenia na pobyt, ale których wydalenie jest niemożliwe z przyczyn prawnych lub faktycznych, prawo do otwarcia i korzystania z podstawowego rachunku płatniczego w instytucjach kredytowych zlokalizowanych na ich terytorium. Prawo to przysługuje niezależnie od miejsca zamieszkania konsumenta.

Niestety w opublikowanej ustawie nie znalazłem nic co w jakiś szczególny sposób zmieniało prawo w tym zakresie, ale ustawa jest tylko jednym z kilku elementów „ujednolicania rynku bankowego” na terenie EU. Jedną z konsekwencji tego planu będzie również lepsza współpraca przy wymianie informacji nt kont bankowych i stanu środków na nich zdeponowanych pomiędzy instytucjami państw unii co jest tematem na osobny artykuł…

Nie wszystkie opisane wyżej zmiany weszły od razu w życie. Na część będziemy musieli poczekać nawet do 20 miesięcy od chwili opublikowania ustawy w dzienniku ustaw.

Źródła:

By | 2017-02-09T00:44:55+00:00 Luty 9th, 2017|Ciekawostki, Finanse, KNF, Konta Bankowe, Pieniądze, Polityka|0 Comments

About the Author:

Paweł Choiński - autor bloga Podstawy-Inwestowania.pl.

Leave A Comment